Ο «γίγαντας» με την τρύπα στο κρανίο: Το σκοτεινό μυστήριο του ομαδικού τάφου των Βίκινγκ
Μια εκπαιδευτική ανασκαφή φοιτητών του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ μετατράπηκε σε μία από τις πιο ανατριχιαστικές αρχαιολογικές ανακαλύψεις των τελευταίων ετών. Σε έναν ομαδικό τάφο του 9ου αιώνα βρέθηκαν τα λείψανα τουλάχιστον δέκα νεαρών ανδρών — και ανάμεσά τους ένας άνθρωπος τόσο ψηλός για την εποχή του, ώστε θα θεωρούνταν πραγματικός «γίγαντας».
Ο τάφος εντοπίστηκε στο Wandlebury, περίπου τρία μίλια έξω από το Κέιμπριτζ. Η περιοχή βρισκόταν τότε κοντά στα σύνορα της Μερκίας και της Ανατολικής Αγγλίας, σε μια εποχή συνεχών συγκρούσεων ανάμεσα σε Σάξονες και Βίκινγκ.
Ένας άνδρας ύψους 1,96 μέτρων
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα ήταν ένας νεαρός άνδρας ηλικίας περίπου 17 έως 24 ετών, με ύψος γύρω στο 1,96 μέτρο. Την εποχή εκείνη, το μέσο ανδρικό ύψος ήταν περίπου 1,68 μέτρα, γεγονός που θα τον έκανε να ξεχωρίζει εντυπωσιακά.
Ο σκελετός του βρέθηκε μπρούμυτα μέσα στον λάκκο. Στο κρανίο υπήρχε μία κυκλική οπή διαμέτρου περίπου 2,5 εκατοστών, η οποία φαίνεται ότι είχε δημιουργηθεί χειρουργικά.
Η μυστηριώδης τρύπα στο κρανίο
Η επέμβαση αυτή είναι γνωστή ως τρυπανισμός. Στην αρχαιότητα και στον Μεσαίωνα γινόταν για διάφορους λόγους, μεταξύ άλλων για την αντιμετώπιση έντονων πονοκεφάλων, επιληπτικών κρίσεων ή τραυματισμών.
Οι ερευνητές εξετάζουν την πιθανότητα ο άνδρας να έπασχε από όγκο στην υπόφυση, ο οποίος θα μπορούσε να προκαλεί υπερβολική παραγωγή αυξητικών ορμονών και ασυνήθιστη ανάπτυξη των οστών. Η αυξημένη πίεση στο κρανίο ίσως εξηγεί γιατί κάποιος επιχείρησε τον τρυπανισμό.
Ένας τάφος γεμάτος βία
Ο «γίγαντας» δεν ήταν το μόνο παράξενο στοιχείο. Στον ίδιο λάκκο βρέθηκαν κρανία χωρίς σαφή αντιστοίχιση με σώματα, σωριασμένα πόδια, διαμελισμένα οστά και τέσσερις σχετικά πλήρεις σκελετοί.
Ορισμένοι άνδρες έφεραν ίχνη μάχης ή εκτέλεσης. Σε έναν σκελετό υπήρχαν κοψίματα στη γνάθο που παραπέμπουν σε αποκεφαλισμό, ενώ κάποιες θέσεις των σωμάτων υποδηλώνουν ότι ίσως είχαν δεθεί πριν πεθάνουν.
Ο τάφος δεν μοιάζει με οργανωμένη ταφή. Δίνει περισσότερο την εικόνα ανθρώπων που ρίχτηκαν βιαστικά σε έναν λάκκο μετά από βίαιο γεγονός.
Μάχη ή μαζική εκτέλεση;
Οι ειδικοί θεωρούν πιθανό ο τάφος να συνδέεται με τις συγκρούσεις ανάμεσα σε Σάξονες και Βίκινγκ κατά τον 9ο αιώνα. Γύρω στο 874, ο Μεγάλος Στρατός των Βίκινγκ λεηλάτησε την περιοχή και το Cambridgeshire πέρασε υπό βίκινγκ επιρροή.
Παραμένει όμως ανοιχτό το ενδεχόμενο κάποιοι από τους νεκρούς να είχαν εκτελεστεί ή να είχαν υποστεί τιμωρία. Η άτακτη διάταξη των οστών ενισχύει το σενάριο μιας μαζικής σφαγής ή εκτέλεσης.
Το μυστήριο δεν έχει λυθεί
Η χρονολόγηση με άνθρακα τοποθετεί τα οστά στον 9ο αιώνα, αλλά δεν βρέθηκαν αντικείμενα που να επιτρέπουν ακριβέστερη ημερομηνία.
Οι ερευνητές σχεδιάζουν αναλύσεις αρχαίου DNA και ισοτόπων, ώστε να μάθουν αν οι νεκροί ήταν συγγενείς, από πού προέρχονταν και αν ο «γίγαντας» έπασχε πράγματι από κάποια πάθηση που εξηγεί το ασυνήθιστο ύψος του.
Μέχρι τότε, ο ομαδικός τάφος του Wandlebury παραμένει ένα σκοτεινό στιγμιότυπο από μια βίαιη εποχή — με έναν άνδρα που ξεχώριζε ακόμη και ανάμεσα στους νεκρούς.
Πηγές: Popular Mechanics, University of Cambridge.
