Χαμομήλι τον χειμώνα: Οφέλη στο κρυολόγημα, στον λαιμό και στον οργανισμό
Το χαμομήλι ειναι ενα απο τα πιο δημοφιλη αφεψηματα του χειμωνα. Πολλοι το επιλεύουν οταν εχουν κρυολογημα, πονολαιμο η άπλως θελουν ενα ζεστο ροφημα πριν απο τον υπνο.
Η παραδοσιακη του χρηση είναι μακροχρονη και το χαμομήλι μπορει να προσφερει μια ευχαριστη, ηπια εμπειριά ενυδατωσης και χαλαρωσης. Ωστοσο, δεν αποτελει θεραπειά για το κρυολογημα και δεν αντικαθιστα την ιατρικη φροντιδα. Οι επισημες πηγες διακρινουν την παραδοσιακη χρηση απο την ισχυρη κλινικη αποδειξη.
Τι ειναι το χαμομήλι;
Το χαμομήλι προερχεται απο τα ανθη φυτων του γενους Matricaria. Το γερμανικό χαμομήλι, Matricaria recutita, είναι η μορφη που εξεταζεται συχνα σε φυτικα σκευασματα και αφεψηματα.
Τα ανθη μπορουν να χρησιμοποιηθουν ως τσαί, σε υγραή ξηρα εκχυλισματα και σε ορισμενα προϊοντα για εξωτερικη χρηση. Τα διαφορετικα σκευασματα δεν εχουν παντα την ιδια συσταση η την ιδια δοσολογιά. Για αυτό, οταν χρησιμοποιείται φαρμακευτικό΄ προϊόν, χρειαζεται να ακολουθουνται οι οδηγιές της συσκευασιάς.
Ποια ειναι τα πιθανα όφελη του χαμομηλιου τον χειμωνα;
1. Προσφερει ενα ζεστο και ενυδατικο ροφημα
Όταν εχουμε κρυολογημα, η επαρκής ληψη υγρων είναι σημαντική για να αποφευγεται η αφυδατωση. Ενα ζεστο άφεψημα χαμομηλιου μπορει να συμβάλει στην προσληψη υγρων και να είναι πιο ευχαριστο απο το σκετο νερο για καποιον που δεν έχει μεγαλη ορεξη.
Η ενυδατωση δεν εξουδετερώνει τον ιο και δεν κανει το κρυολογημα να περνα αμεσως. Μπορει όμως να αποτελει μερος της γενικης αυτοφροντιδας μαζι με ξεκουραση και ελαφρια διατροφη.
2. Μπορει να καταπραΰνει προσωρινα τον ερεθισμενο λαιμού
Η ζεστασια του ροφηματος μπορει να προσφερει προσωρινη ανακουφιση σε εναν ερεθισμενο λαιμο. Το οφελος αυτο άφορα κυριώς την αισθηση και τη θερμοκρασιά του ροφηματος και δεν αποδεικνυει οτι το χαμομηλι θεραπευέι τη φλεγμονη ή την αιτιά του κρυολογηματος.
Το NHS αναφερει τα ζεστα ροφηματα ως μετρο ανακουφισης για τον πονολαιμο στο πλαίσιο της αυτοφροντίδας του κοινου κρυολογηματος.
Αποφυγετε να πίνετε το ροφημα καυτο. Ένα ζεστο, ευχαριστο ροφημα είναι προτιμοτερο απο μια θερμοκρασιά που μπορει να ερεθίσει η να κάψει το στομα και τον λαιμο.
3. Συνδεέται με την ηρεμιά πριν απο τον υπνο
Πολλοι άνθρωποι έχουν συνδεσει το χαμομηλι με τη χαλαρωση. Ενα αφεψημα χωρις καφεΐνη μπορει να γινει μερος μιας ηρεμης βραδινης ρουτινας, ιδιαιτερα σε περιοδους που το κρυολογημα προκαλει κοπωση και δυσφοριά.
Αυτο δεν σημαινει οτι το χαμομηλι αποτελει αποδεδειγμενη θεραπειά για την αϋπνιά. Το NCCIH αναφερει οτι τα διαθεσιμα στοιχειά για την επιδραση του στον υπνο ειναι περιορισμενα.
4. Εχει παραδοσιακη χρηση για συμπτωματα κρυολογηματος
Η Ευρωπαϊκη Υπηρεσιά Φαρμακων αναφερει οτι τα φαρμακευτικα σκευασματα απο άνθη χαμομηλιου μπορουν να χρησιμοποιουνται για την ανακουφιση συμπτωματων του κοινού κρυολογηματος βασει παραδοσιακης χρησης.
Η διατύπωση «παραδοσιακη χρηση» είναι σημαντική. Ή ΕΜΑ διευκρινίζει οτι τα διαθεσιμα κλινικα δεδομενα δεν επαρκουν για ισχυρο συμπερασμα αποτελεσματικοτητας και οτι η χρηση βασίζεται στη μακροχρονια εμπειριά και σε μια ευλογη πιθανοτητα οφέλους.
Αρα, το χαμομηλι μπορει να χρησιμοποιηθει συμπληρωματικα για την ευχαριστη αντιμετωπιση ηπιων συμπτωματων, αλλα δεν πρεπει να παρουσιαζεται ως αντιικο ή ως φαρμακο που θεραπευέι το κρυολογημα.
5. Μπορει να βοηθησει ως ηπιο ροφημα οταν υπαρχει δυσφοριά στο στομαχι
Το χαμομηλι χρησιμοποιειται παραδοσιακα και για ηπιες γαστρεντερικες ενοχλησεις, οπως φουσκωμα η μικρους σπασμους. Η ΕΜΑ περιλαμβανει αυτη τη χρηση στα συμπερασματα παραδοσιακής χρησης για σκευασματα απο άνθη χαμομηλιου.
Αν ομως υπαρχει εντονος πονος, επιμονος εμετος, αιμα, υψηλος πυρετος η συμπτωματα που δεν υποχωρουν, χρειαζεται ιατρικη αξιολογηση και οχι αυτοθεραπευά με αφεψηματα.
Βοηθα το χαμομηλι στο κρυολογημα;
Η πιο ακριβης απαντηση είναι ότι μπορει να προσφέρει ηπια, προσωρινη ανακουφιση ως ζεστο ροφημα, αλλα δεν έχει αποδειχθει ότι θεραπευέι τo κοινο κρυολογημα η μειωνει αξιοπιστα τη διαρκεια του.
Το κοινο κρυολογημα προκαλείται από ιούς και συνήθως αντιμετωπίζεται με ξεκουραση, υγρα και μετρα ανακουφισης των συμπτωματων. Το NHS αναφερει οτι τα συμπτωματα συνηθως εμφανιζονται σταδιακα και μπορουν να περιλαμβανουν καταρροη, μπουκωμα, φτερνισμα, πονολαιμο, βηχα και κοπωση.
Το χαμομηλι μπορει να ενταχθει σε αυτη τη ρουτινα ως ροφημα. Δεν πρεπει ομως να αντικαθιστα την καταλληλη θεραπειά, ειδικα όταν τα συμπτωματα είναι εντονα η άφορουν ευαλωτο ατομο.
Πως να φτιαξετε ενα απλο άφεψημα χαμομηλιού
Για ενα απλο ροφημα, χρησιμοποιηστε ανθη χαμομηλιου ή ένα φακελακι και αφηστε τα σε ζεστο νερο συμφωνα με τις οδηγιές του προϊοντος. Σουρωστε το αφεψημα, περιμενετε να γινει ευχαριστα ζεστο και πιειτε το αργα.
Μπορείτε να προσθεσετε λιγο λεμονι για γευση. Αν θελετε μελι, να θυμαστε οτι δεν πρεπει να δίνεται σε παιδια κατω των 12 μηνων[cite: 3].
Μην αυξανετε αυθαίρετα την ποσοτητα επειδη πιστευετε οτι ενα πιο δυνατο ροφημα θα δρασει καλυτερα. Τα προϊοντα με εκχυλισματα η συμπυκνωμενο χαμομηλι μπορει να έχουν διαφορετικη ίσχυ απο ένα απλο άφεψημα.
Χαμομηλι με μελι για τον πονολαιμο
Ο συνδυασμος ζεστου ροφηματος και μικρης ποσοτητας μελιου ειναι δημοφιλης για τον ερεθισμενο λαιμο. Η ανακουφιση μπορει να προερχεται απο τη θερμοκρασιά και την υφη του ροφηματος, ενω το μελι προσθετει γλυκύτητα.
Το μελι δεν πρεπει να δίνεται σε βρεφη κατω των 12 μηνων λογω του κινδυνου βρεφικης αλλαντιάσης. Επισης, οσοι πρεπει να περιοριζουν τα σακχαρα χρειαζεται να το καταναλωνουν με μετρο.
Το χαμομηλι με μελι δεν είναι αντιβιοτικο και δεν θεραπευέι βακτηριακες λοιμώξεις. Αν ο πονολαιμος είναι εντονος, επιμενει η συνοδευέται απο άλλα ανησυχητικα συμπτωματα, ζητηστε ιατρικη συμβουλη.
Ειναι ασφαλες το χαμομηλι για ολους;
Για τους περισσοτερους υγιεις ενηλικες, το χαμομηλι σε ποσοτητες που συναντωνται συνήθως στα τροφιμα και στα αφεψηματα θεωρείται πιθανως ασφαλες. Παρ' όλα αυτά, μπορει να προκαλεσει αλλεργικες αντιδρασεις, ναυτιά η ζαλη σε ορισμενα ατομα.
Ο κινδυνος αλλεργιάς μπορει να ειναι μεγαλυτερος σε ανθρωπους που είναι αλλεργικοι σε φυτα της ίδιας οικογενειας, οπως η αμβροσιά, τα χρυσανθεμα, η καλεντουλα και οι μαργαριτες. Αν εμφανιστούν εξανθημα, πρηξιμο, δυσκολιά στην αναπνοη ή έντονη αντιδραση, διακοψτε τη χρηση και ζητηστε αμεσα ιατρικη βοηθεια.
Η ΕΜΑ αναφερει οτι τα φαρμακευτικα σκευασματα χαμομηλιου χρησιμοποιουνται συνήθως σε ενηλικες και εφηβους ανω των 12 ετων, ενω ή χρηση σε μικροτερα παιδια εξαρταται απο το συγκεκριμενο προϊον. Ακολουθείτε παντα το φύλλο οδηγιων.
Χαμομηλι και φαρμακα
Το χαμομηλι μπορει να αλληλεπιδρασει με ορισμενα φαρμακα. Το NCCIH αναφερει αναφορες η θεωρητικες πιθανοτητες αλληλεπιδρασης με τη βαρφαρίνη, φαρμακα που μεταβολίζονται στο ηπαρ και κατασταλτικά.
Αν λαμβανετε καθημερινη άγωγη, ρωτηστε γιατρο ή φαρμακοποιο πριν χρησιμοποιησετε συστηματικα χαμομηλι η συμπυκνωμενα φυτικα σκευασματα. Αυτο ειναι ιδιαιτερα σημαντικό για οσους λαμβανουν αντιπηκτικα, ηρεμιστικα ή πολλα φαρμακα ταυτοχρονα.
Οι πληροφοριές για την ασφαλεια του χαμομηλιου στην εγκυμοσυνη και τον θηλασμο ειναι περιορισμενες. Σε αυτες τις περιπτωσεις χρειαζεται προηγουμενως η γνωμη επαγγελματιά υγειάς.
Ποτε δεν αρκει το χαμομηλι;
Ζητηστε ιατρικη συμβουλη αν υπαρχει δυσπνοια, πονος στο στήθος, πολυ ύψηλος πυρετος, πυρετος που διαρκει περισσοτερο απο τρεις ημερες η σαφης επιδείνωση των συμπτωμαίων. Το NHS συνιστα έπισης αξιολογηση οταν το κρυολογημα δεν βελτιωνεται μετα απο περιπου 10 ημερες η όταν ο βήχας διαρκει πανω απο τρεις εβδομαδες.
Χρειαζεται μεγαλυτερη προσοχη σε βρεφη, ηλικιωμενους, εγκυους και ανθρωπους με χρονια νοσηματα η έξασθενημενο ανοσοποιητικο. Το χαμομηλι μπορει να ειναι ενα συμπληρωματικο ροφημα, οχι υποκαταστατο της διαγνωσης και της θεραπειάς.
Συχνες ερωτησεις για το χαμομηλι τον χειμωνα
Το χαμομηλι θεραπευέι το κρυολογημα;
Οχι. Μπορει να προσφερει προσωρινη ανακουφιση ως ζεστο ροφημα και έχει παραδοσιακη χρηση για συμπτωματα κρυολογηματος, αλλα δεν έχει αποδειχθει ότι εξουδετερώνει τον ιο η θεραπευέι την αιτιά του κρυολογηματος.
Ειναι καλο το χαμομηλι για τον πονολαιμο;
Ενα ζεστο, οχι καυτο, ροφημα μπορει να καταπραΰνει προσωρινα τον ερεθισμενο λαιμο. Το αποτελεσμα δεν πρεπει να συγχεέται με θεραπειά της λοιμωξης.
Ποσα φλιτζανια χαμομηλι μπορω να πινω;
Δεν υπαρχει μιά ενιαιά ποσοτητα που να ταιριαζει σε όλους και τα συμπυκνωμενα σκευασματα διαφερουν απο το απλο τσαί. Ακολουθηστε τις οδηγιές του προϊοντος και ζητηστε συμβουλη αν λαμβανετε φαρμακα η έχετε αλλεργιές.
Μπορουν τα παιδια να πινουν χαμομηλι;
Η καταλληλοτητα εξαρταται απο την ηλικιά, το σκευάσμα και την κατασταση υγειάς. Για μικρα παιδια συμβουλευτείτε παιδιάτρο και μην χρησιμοποιείτε φαρμακευτικά΄ σκευασματα χωρις οδηγιά. Το μελι δεν πρεπει να δίνεται σε παιδια κατω των 12 μηνων.
Μπορω να πιω χαμομηλι στην εγκυμοσυνη;
Τα δεδομενα για την ασφαλεια στην εγκυμοσυνη και τον θηλασμο ειναι περιορισμενα. Πριν απο συστηματικη χρηση, συμβουλευτείτε τον γιατρο ή τη μαιά σας.
Συμπέρασμα
Το χαμομηλι τον χειμωνα μπορει να γίνει ενα ευχαριστο, ζεστο ροφημα που συμβάλλει στην ενυδατωση και προσφερει προσωρινη ανακουφιση σε εναν ερεθισμενο λαιμο. Ή παραδοσιακη του χρηση περιλαμβανει και συμπτωματα του κοινου κρυολογηματος, ομως τα επιστημονικα δεδομενα δεν αρκουν για να το χαρακτηρισουμε θεραπειά.
Πιείτε το ζεστο και οχι καυτο, ακολουθηστε τις οδηγιές των σκευασματων και προσέξτε τις πιθανες αλλεργιές και αλληλεπιδρασεις. Αν τα συμπτωματα είναι εντονα, επιμενουν η΄ συνοδευόνται απο δυσπνοια, πονο στο στηθος η ύψηλο πυρετο, επικοινωνηστε με επαγγελματιά υγειάς.
Πηγές: NCCIH - Chamomile: Usefulness and Safety, European Medicines Agency - Matricaria flower herbal medicinal product, NHS-Common cold: symptoms, treatment and when to seek help.